Praca opiekunki osób starszych w Niemczech to zajęcie wymagające nie tylko cierpliwości i empatii, ale również ogromnej odporności fizycznej i psychicznej. Długie godziny spędzane z podopiecznym, obowiązki domowe oraz poczucie odpowiedzialności za seniora mogą odbijać się na zdrowiu. Dziś przyjrzymy się bliżej najczęstszym chorobom i dolegliwościom, które mogą doskwierać opiekunkom na zleceniu. Z artykułu dowiesz się też, jak dbać o siebie na co dzień – niezależnie od tego, jakie wyzwania zdrowotne czekają na Ciebie na szteli.
Co dolega opiekunce, czyli choroby i problemy fizyczne
Wśród obowiązków opiekunki na pierwszy plan wysuwają się te o charakterze fizycznym. Podopiecznemu trzeba pomóc w myciu, ubieraniu, wstawaniu czy poruszaniu się. W przypadku osób leżących dochodzi do tego również przenoszenie i dźwiganie. Nie wspominając już o standardowych obowiązkach domowych: praniu, odkurzaniu, prasowaniu, gotowaniu. Takie zadania to dla opiekunki często prawdziwe wyzwania zdrowotne, mogące prowadzić do poważnych chorób. Do najczęstszych należą:
- Bóle kręgosłupa i stawów – objawami są zwykle przewlekły ból w odcinku lędźwiowym, sztywność pleców i ograniczona ruchomość. Dzieje się tak na skutek częstego dźwigania seniora lub ciężkich przedmiotów. Innym powodem jest praca w niewygodnych pozycjach czy brak ergonomicznych sprzętów ułatwiających codzienność. Problemy leczy się przede wszystkim fizjoterapią i ćwiczeniami rozciągającymi, a w przypadku dużych dolegliwości bólowych można stosować leki przeciwbólowe. Warto na co dzień dbać o ergonomię pracy: stosować zasady bezpiecznego podnoszenia, korzystać z pomocnych urządzeń i wykonywać ćwiczenia wzmacniające mięśnie pleców i brzucha.
- Zespół cieśni nadgarstka i bóle rąk – objawy to drętwienie dłoni, ból promieniujący do palców i osłabienie siły chwytu. Dzieje się tak na skutek obciążenia mięśni i stawów przez prace domowe, pomoc w higienie podopiecznego czy wielokrotne powtarzanie czynności. Jak temu zapobiec? Rób regularne przerwy, ćwicz i rozciągaj nadgarstki, a także upewnij się, że masz do dyspozycji ergonomiczne narzędzia kuchenne i sprzęty.
- Żylaki i obrzęki nóg – niejedna opiekunka zna uczucie ciężkości w nogach, obrzęki kostek i widoczną na nich siatkę żyłek. Wielogodzinna praca, często na stojąco, a do tego brak ruchu to prawdziwe wyzwania zdrowotne dla Twoich nóg. Aby uchronić się przed bólem i dyskomfortem, stosuj pończochy uciskowe i leki wspomagające krążenie. Jeśli problem narasta, zgłoś się do lekarza – być może potrzebny będzie zabieg.
Psychiczne wyzwania zdrowotne w pracy w opiece
Praca opiekunki w Niemczech to prawdziwe wyzwanie także dla psychiki opiekunki. Rozłąka z rodziną, poczucie samotności, codzienne patrzenie, jak senior zmaga się z chorobami i starością – również potrafią odbić się na zdrowiu. W jaki sposób?
- Przewlekły stres – codzienny towarzysz wielu opiekunek. To na ich barkach spoczywa odpowiedzialność za zdrowie i życie podopiecznego, co jest pięknym, ale niezwykle trudnym psychicznie obowiązkiem. Dorzućmy do tego brak wsparcia ze strony rodziny oraz ograniczony kontakt z bliskimi w Polsce – i mamy przepis na stres. Opiekunki skarżą się na ciągłe napięcie nerwowe, problemy ze snem, bóle głowy. Są rozdrażnione i często emocjonalnie „wybuchają”. Co robić w takiej sytuacji? Jeśli stres już teraz jest Twoją codziennością, zastosuj techniki relaksacyjne i rekreacyjny ruch. Rozważ też konsultację psychologiczną. Chcesz zapobiec stresowi? Ustal jasny zakres obowiązków z pracodawcą, dbaj o czas dla siebie i regularnie rozmawiaj z bliskimi.
- Wypalenie zawodowe – zdarza się, że opiekunka jest przeciążona monotonnymi obowiązkami, a otoczenie jej nie docenia. Przez krótki czas można tak pracować, ale na dłuższą metę pojawia się brak motywacji do pracy, poczucie bezsensu i apatia. Czasami jedynym wyjściem z sytuacji jest zmiana zlecenia. Niekiedy jednak wystarczy zachowanie równowagi między pracą a odpoczynkiem, rozwijanie hobby i regularne korzystanie z urlopu.
- Depresja i zaburzenia lękowe – chociaż to dwa różne schorzenia, objawy mogą być bardzo podobne. Opiekunka obserwuje u siebie obniżenie nastroju, poczucie bezradności, problemy z koncentracją i napady lęku „bez powodu”. Nie jest to jednak choroba, która atakuje znienacka. Potrafi rozwijać się tygodniami bądź miesiącami, a przyczynami są na przykład tęsknota za bliskimi, poczucie izolacji społecznej czy ciągłe konflikty z podopiecznym. Depresja jest niebezpiecznym schorzeniem, mogącym zagrażać życiu. Dlatego warto w takiej sytuacji porozmawiać ze specjalistą – psychologiem bądź psychiatrą.
Wyzwania zdrowotne w pracy opiekunki: jak zadbać o siebie?
Opieka w Niemczech to praca silnie angażująca, zarówno fizycznie, jak i psychicznie. Warto więc od podstaw zadbać o siebie i swój organizm, tak, by móc spokojnie wykonywać codzienne obowiązki. Zacznij od diety. Regularne posiłki bogate w warzywa, owoce i białko wzmocnią organizm i pozwolą stawiać czoła wyzwaniom dnia. Zadbaj też o stałe godziny odpoczynku i higienę snu. Wietrz codziennie sypialnię, a dwie godziny przed zaśnięciem odłóż telefon, laptop i tablet. Czas przed zaśnięciem poświęć na relaks: poczytaj książkę, posłuchaj muzyki, porozmawiaj z bliskimi. Codziennie też znajdź chwilę na aktywność fizyczną. Podczas spaceru z podopiecznym korzystaj z siłowni w parku, a w domu rób proste ćwiczenia rozciągające.
Pamiętaj również o swojej psychice. Po stresującej rozmowie z seniorem wykonaj ćwiczenie oddechowe, a w wolnej chwili włącz na YouTube zajęcia z jogi dla początkujących. Wieczorem znajdź chwilę na relaksującą kąpiel i medytację. Pozwoli Ci to wyciszyć umysł i lepiej wypocząć.
Kiedy warto pójść do lekarza?
Nigdy nie bagatelizuj objawów takich, jak: przewlekły ból, duszności, problemy z sercem, długotrwała bezsenność czy stany depresyjne. Jeśli cokolwiek Cię niepokoi, najlepiej umówić się do lekarza. W Niemczech opiekunka zatrudniona przez agencję ma prawo do opieki zdrowotnej w ramach ubezpieczenia. Jakie są możliwości?
- Karta EKUZ – umożliwia korzystanie z publicznej opieki zdrowotnej w Niemczech na takich samych zasadach, jakie obowiązują obywateli Niemiec.
- Ubezpieczenie prywatne – często wykupowane przez agencję; pokrywa koszty wizyt lekarskich i badań.
- Zgłoszenie do agencji – w przypadku choroby opiekunka powinna niezwłocznie poinformować swoją agencję, która doradzi, jak i gdzie udać się po pomoc medyczną.
- Zwrot kosztów – w przypadku konieczności dopłaty za wizytę lub leki, można później uzyskać zwrot kosztów od ubezpieczyciela.
Opieka nad seniorem w Niemczech to praca, która daje sporo satysfakcji, ale też pociąga za sobą duże wyzwania zdrowotne. Warto więc mieć świadomość chorób i dolegliwości psychicznych oraz fizycznych, które mogą się z nią wiązać. Znajomość najczęstszych objawów, wiedza na temat profilaktyki i dbania o siebie pomogą Ci w niełatwej codzienności. Zdrowa opiekunka lepiej radzi sobie z zadaniami i może lepiej wspierać seniora. Pamiętaj więc – troska o własne zdrowie jest tak samo ważna, jak dbanie o podopiecznego.